Swiss Highlights
De beschilderde topgevel van het apotheekhuis in Appenzell, van onderaf gezien: de daklijn tekent een omgekeerde curve, geaccentueerd met blauwe schubben op een witte ondergrond, twee rijen witte panelen dragen elk een geschilderde plant, kleine roedenramen met ronde glas-in-loodinzetten vullen de ruimte ertussen, en bloembakken sluiten de onderkant van het beeld af.

Oost-Zwitserland

Toeristische regio's

19 vermelde plekken, verspreid over Sankt Gallen, Appenzell Innerrhoden, Appenzell Ausserrhoden, Glarus, Schaffhausen, Thurgau.

Redactionele indeling van Swiss Highlights, geen officiële bestuurlijke indeling.

Suggesties voor het gezin

Suggesties voor koppels

AppenzellRijnwatervallenDiessenhofenEnnendaErmatingenGorges de la TaminaGottliebenHallauHeidenHembergLichtensteigNeunkirchBruggen van Bruggen en het SitterdalSchlatt AITrogenUrnäschWerdenbergZiegelbrückeZiegelbrücke
Interactieve kaart — schematisch overzicht van Zwitserland.
De beschilderde topgevel van het apotheekhuis in Appenzell, van onderaf gezien: de daklijn tekent een omgekeerde curve, geaccentueerd met blauwe schubben op een witte ondergrond, twee rijen witte panelen dragen elk een geschilderde plant, kleine roedenramen met ronde glas-in-loodinzetten vullen de ruimte ertussen, en bloembakken sluiten de onderkant van het beeld af.

Dorp · Appenzell Innerrhoden

Appenzell

Een plaats van 5778 inwoners aan de voet van de Appenzeller Vooralpen, waarvan de in 1071 vastgelegde naam «de cel van de abt» betekent. Op het plein stemmen de burgers nog met handopsteken.

De Rijnwaterval in volle breedte: het witte watervlak splitst zich rond de met vegetatie bedekte centrale rots; op de oever die de waterval overziet, staat kasteel Laufen, omringd door bomen in herfstkleuren, en een brug overspant de rivier stroomopwaarts.

Waterval · Schaffhausen

Rijnwatervallen

Een waterscherm van 150 meter breed valt 23 meter over een drempel van Malmkalksteen. In het zomergemiddelde ligt het debiet rond 600 kubieke meter per seconde.

Uitzicht van bovenaf op Diessenhofen vanaf een hoogte op de tegenoverliggende oever: de Rijn in een bocht, de overdekte houten brug links, een passagiersboot voor de kade, de dicht opeengepakte daken van het stadje en de kerktoren in het midden, onder een zomerse hemel met stapelwolken.

Rijnstadje · Thurgau

Diessenhofen

In 1178 door de graven van Kyburg tot stad verheven, behield Diessenhofen zijn middeleeuwse plattegrond, de Zegeltoren met dierenriemwijzerplaat en de overdekte houten brug die de Rijn oversteekt naar Duitsland.

Een bakstenen fabrieksschoorsteen staat voor een piramidevormige berg die volledig verguld is door het schampende licht van een winterse zonsondergang, met een geel-oranje verlichte flank die contrasteert met een blauwpaarse hemel doorstreept van lange, dunne wolken. Op de voorgrond industriële en woongebouwen met besneeuwde daken, omringd door een moestuin onder de sneeuw; een dunne wassende maan is rechtsboven aan de hemel zichtbaar.

Voormalig industriedorp · Glarus

Ennenda

2684 inwoners, een Gemeindehaus met de allure van een paleis, gebouwd in 1889-1890, chocolatier Läderach: Ennenda, sinds 2011 gefuseerd met Glarus, leefde eerst van de handel in leistenen tafels, daarna van textiel.

Oranje zonsondergang boven de Untersee: tegenlicht laat de bebouwde oever van Ermatingen en haar populieren als silhouet afsteken boven het water, waar een tiental zwanen zwemt; aan de horizon de heuvels van de Hegau.

Dorp aan het meer · Thurgau

Ermatingen

Al in 724 genoemd in de stichtingsoorkonde van de abdij Reichenau, zet Ermatingen zijn vakwerkhuizen op een rij langs het water. Zijn carnaval, de Groppenfasnacht, valt op zondag Laetare, drie weken voor Pasen.

Een lichtstraal valt bijna verticaal tussen de hoge donkere wanden van de Taminakloof, waarbij de met mos begroeide rotswand en de kiezelbedding van de bergstroom worden verlicht; een kleine houten schuilplaats is genesteld op een richel aan de voet van de spleet.

Kalksteenkloof · Sankt Gallen

Gorges de la Tamina

Tussen Pfäfers en Bad Ragaz sleet de Tamina in 15.000 jaar een 8,4 km lange kloof uit, overspannen door natuurlijke rotsbruggen; aan het einde voedt een sinds 1350 gebruikte bron van 36,6 °C tegenwoordig de baden van Bad Ragaz.

Kasteel Gottlieben, met een lichte gevel met kantelen op de topgevels en twee torentjes met rode kegeldaken, staat aan de oever van de Seerhein achter een scherm van treurwilgen en bomen met roze en groen loof; de spiegeling strekt zich uit over het kalme water, onder een zomerhemel bezaaid met grote stapelwolken.

Dorp aan de Seerhein · Thurgau

Gottlieben

Het dorp werd in 1251 versterkt door bisschop Eberhard von Waldburg. Zijn slot diende als gevangenis: Jan Hus en tegenpaus Johannes XXIII zaten er in 1415 vast, tijdens het concilie van Konstanz.

Uitzicht op het dorp Hallau, genesteld tussen de wijngaarden, met zijn slanke kerktoren die boven de daken uitsteekt, omringd door een schaakbord van velden en weiden dat zich uitstrekt tot aan de horizon.

Wijndorp · Schaffhausen

Hallau

Op ongeveer 421 meter ten noorden van de Rijn, een vijftien kilometer van Schaffhausen, leeft Hallau sinds de dertiende eeuw van zijn wijngaarden. Encyclopedische bronnen noemen het het grootste wijndorp van Oost-Zwitserland.

Uitzicht van bovenaf op Heiden en het Bodenmeer: op de voorgrond de daken van het stadje en een rode tandradtrein, dan het blauwe water van het meer, bezaaid met enkele zeilboten, dat zich uitstrekt tot de tegenoverliggende oever.

Dorp · Appenzell Ausserrhoden

Heiden

Een plaats van 4383 inwoners, gelaagd tussen 400 en 790 meter, kuuroord sinds 1848 en met de oever verbonden door een tandradbaan. Henri Dunant bracht er zijn laatste achttien jaar door.

Uitzicht op de weelderig groene alpenweiden van Hemberg, bezaaid met geïsoleerde boerderijen, met de besneeuwde bergketen van de Säntis en het Alpstein die zich aan de horizon verheft onder een blauwe lucht.

Bergdorp · Sankt Gallen

Hemberg

Paritair sinds 1526 liet Hemberg katholieken en protestanten tweeënhalve eeuw lang in hetzelfde gebouw kerken, tot aan de twee kerken van 1779 en 1782. De plaats loopt van 709 tot 1.139 meter.

De Hauptgasse van Lichtensteig aan het einde van de dag, in schuin gouden licht: beschilderde gevels met kleurige luiken en arcades op stenen pijlers op de voorgrond; in het midden bekroont een gouden uivormige toren met rood kegeldak het voormalige districtsgebouw (Bezirksgebäude); de geplaveide straat daalt af naar meer oude huizen.

Middeleeuws stadje · Sankt Gallen

Lichtensteig

In 1228 vermeld, kreeg de stad vanaf 1400 vrijheidsbrieven. Het graafschap ging in 1468 over naar de abdij van Sankt Gallen, die er tot 1798 haar drost vestigde. Wakkerprijs 2023, sinds 2016 lid van de mooiste dorpen van Zwitserland.

Het dorp Neunkirch genesteld tussen graanvelden en boomgaarden, met zijn gouden uivormige kerktoren die boven de daken uitsteekt, tegen beboste heuvels onder een zomerhemel bezaaid met grote wolken.

Gepland stadje · Schaffhausen

Neunkirch

Verwoest en in één keer herbouwd, behield het zijn rechthoek van vier parallelle straten. Lang van de bisschoppen van Konstanz, werd het in 1525 voor 8.500 guldens aan Schaffhausen verkocht.

Oude zwart-witfoto met het onderschrift "Sitter & Krälzerenbrücke bei Bruggen, St. Gallen": op de achtergrond overspant een stenen viaduct met meerdere bogen de Sitter, onder een gesluierd licht. Op de voorgrond vormt de stuwdam van de rivier een reeks kleine witte watervallen over de volledige breedte van het beeld. Rechts staan huizen met steile daken op een rij aan het water tussen de bomen; links een stenen muur en een stenige oever.

Erfgoedlandschap · Sint-Gallen

Bruggen van Bruggen en het Sitterdal

Rond Bruggen, aan de poorten van Sint-Gallen, verbindt een pad van 8,2 km achttien bruggen uit de 18e-20e eeuw: hout uit 1780, steen uit 1811, een 100 meter hoog spoorwegviaduct geopend in 1910, dwars door de beboste kloven van de Sitter.

Het dorp Schlatt AI met zijn kerk met uivormige toren, omringd door traditionele Appenzeller huizen, op een groen weiland.

Dorp op een bergkam · Appenzell

Schlatt AI

De naam wordt omstreeks 1200 geschreven, Slatte, voor een weide op een helling. De weg naar Appenzell kwam er pas in 1898, de kerk werd op 12 juni 1912 gewijd. De plek staat in de ISOS-inventaris onder nummer 0391.

Het dorp Trogen, gedomineerd door de kerktoren en een groot wit gebouw met een vijfhoekige plattegrond, strekt zich uit over een beboste helling, omringd door glooiende groene heuvels.

Dorp · Appenzell Buitenrhoden

Trogen

Trogen werd in 1597 hoofdplaats van Appenzell Buitenrhoden en rijgt rond zijn plein de paleizen van de familie Zellweger, gebouwd tussen 1747 en 1809 dankzij de textielhandel. De Landsgemeinde kwam hier bijeen tot de afschaffing ervan in 1997.

Het dorp Urnäsch ligt in een glooiend landschap van groene weiden, met een Appenzeller boerderij met breed rood dak op de voorgrond en beboste heuvels aan de horizon.

Appenzeller dorp · Ausserrhoden

Urnäsch

Urnäsch, voor het eerst vermeld in 831, werd in 1417 een zelfstandige parochie en na de kantonssplitsing van 1597 de eerste van de zes Rhoden van Appenzell Ausserrhoden. Weverij, later borduurwerk, gaven hier generaties bestaan.

Het meer van Werdenberg in de schemering, het kalme water weerspiegelt een roze en oranje hemel; in de verte op de oever is het kasteel te zien tussen de bomen en de daken van het stadje, met riet en rotsen op de voorgrond.

Vestingstadje · Sankt Gallen

Werdenberg

Het marktrecht is hier sinds 1289 gedocumenteerd. Het graafschap Werdenberg verandert meermaals van eigenaar voordat het in 1517 aan Glarus wordt verkocht; in 1803 sluit het zich aan bij Sankt Gallen. Het kasteel is sinds 1985 gastheer van een festival.

Een rivier met turquoise water kronkelt tussen een linkeroever omzoomd met bomen in herfstbladeren, met een industriële schoorsteen en een klein bruggetje, en een rechteroever waar een groot licht gebouw met een bruin dak staat; besneeuwde toppen tekenen zich in de verte af onder een strakblauwe hemel.

Door kanaal gesplitst dorp · Glarus/SG

Ziegelbrücke

Het Linthkanaal splitst Ziegelbrücke in tweeën: station en knooppunt aan de kant van Sankt Gallen, de fabriek Fritz & Caspar Jenny (1833), in de ISOS-lijst, aan de kant van Glarus.

Een rivier met turquoise water kronkelt tussen een linkeroever omzoomd met bomen in herfstbladeren, met een industriële schoorsteen en een klein bruggetje, en een rechteroever waar een groot licht gebouw met een bruin dak staat; besneeuwde toppen tekenen zich in de verte af onder een strakblauwe hemel.

Door kanaal gesplitst dorp · Glarus/SG

Ziegelbrücke

Het Linthkanaal splitst Ziegelbrücke in tweeën: station en knooppunt aan de kant van Sankt Gallen, de fabriek Fritz & Caspar Jenny (1833), in de ISOS-lijst, aan de kant van Glarus.