Swiss Highlights
Aarburg gezien vanaf de oever van de Aare: de witte hervormde kerk met twee zwarte torens staat op haar rotsuitloper, het fort met zijn lange gebouwen ligt op de kam erboven, en de huizen van het stadje liggen op een rij langs de rivier onder een blauwe winterhemel.

Met z'n tweeën, een gedeelde ervaring

Collecties

68 aangesloten plekken · AG, AR, BE, BL, BS, FR, GE, GR, JU, LU, NE, NW, OW, SO, SZ, TG, TI, UR, VD, VS, ZG, ZH

Deterministisch criterium: minstens één suggestie in het corpus is expliciet geformuleerd als een gedeelde ervaring met z'n tweeën (samen, met z'n tweeën, aan het eind van de dag, in alle rust…). Het criterium betreft de redactionele formulering, niet een gemeten eigenschap van de plek — het houdt 68 van de 177 plekken over, waar de loutere aanwezigheid van een suggestie ze allemaal overhield.

Suggesties voor het gezin

Suggesties voor koppels

AarburgAbdij van HauteriveAbdij Sankt UrbanAlbinenAmstegAndelfingenArlesheimAsconaAumüliBergün/BravuognBurgdorf (Berthoud)BönigenBüren an der AareTrümmelbachwatervallenCreux du VanDiessenhofenEigerErlachErlenbach im SimmentalErmatingenErnenÉtang de la GruèreFlüeli-RanftGenèveGiornicoAletschgletsjerGlacier ExpressGoetheanumGoldenPass ExpressGorges du TrientGornergratGrande CariçaieGrandvillardGrotte aux FéesGrottes de RéclèreGruyèresHospentalKleine ScheideggLa Chaux-de-FondsLac Bleu d'ArollaLaufenLausanneLöwenburgLuzern, oude stad en KapellbrückeLuganoJungfrauMerideMönchMorcoteMürrenOeschinenseeKlein MatterhornDufourspitzePorrentruySaint-MauriceSaint-UrsanneSankt ChrischonaSempachSoazzaSolothurnStansTine de ConflensTitlisTrogenTschlinUfenauGasfabriek SchlierenIndustrieterrein Lorzenweid
Interactieve kaart — schematisch overzicht van Zwitserland.
Aarburg gezien vanaf de oever van de Aare: de witte hervormde kerk met twee zwarte torens staat op haar rotsuitloper, het fort met zijn lange gebouwen ligt op de kam erboven, en de huizen van het stadje liggen op een rij langs de rivier onder een blauwe winterhemel.

Vestingstadje · Aargau

Aarburg

Bern nam de stad op 20 april 1415 en bouwde het kasteel om tot vesting. Ze houdt nog altijd de rotspunt die het dal afsluit, boven een stadje dat na de brand van 4 mei 1840 werd herbouwd.

De abdij van Hauterive gezien vanaf een beboste helling ten zuiden: de lange witte kloostergebouwen met bruine daken en de kerktoren bevinden zich op de achtergrond van een lentedal met weiden, omringd door bos, met de tuinen en de boerderij van de abdij rechts.

Cisterciënzerabdij · Fribourg

Abdij van Hauterive

Gewijd op 25 februari 1138, opgeheven in 1848, opnieuw bewoond in 1939. De torenloze kerk, gebouwd tussen 1150 en 1160, komt uit een restauratie van 2021-2025 en ging op 4 september 2025 weer open.

Luchtfoto van de voormalige abdij van Saint-Urbain: de barokke kerk met twee torens bekroond met rode uivormige koepels staat centraal, omringd door lange witte kloostergebouwen rond twee binnenplaatsen, met het dorp en de velden eromheen.

Voormalige abdij · Luzern

Abdij Sankt Urban

Het koorgestoelte van 1700-1707 werd tot in Schotland verkocht, in 1911 teruggekocht en herplaatst. Sinds 1873 huisvest het voormalige klooster een kantonnale psychiatrische instelling.

Het dorp Albinen genesteld op zijn grazige helling, de bruine houten huizen dicht opeengepakt rond de witte kerktoren, met glooiende weiden en lariksen ervoor en, op de achtergrond, de lange kalkstenen muur die de Dala-vallei afsluit in een blauwachtig ochtendlicht.

Bergdorp · Wallis

Albinen

Tot de weg van 1956 waren acht in de wand verankerde houten ladders de enige route naar Leukerbad. Ze zijn er nog, en het dorp telt 259 inwoners.

Uitzicht van bovenaf op Amsteg vanaf een beboste helling: het dorp met zijn kerktoren ligt in de bodem van de Reuss-vallei, de rivier met grindbanken doorkruist het, de snelweg en de weg volgen de linkeroever en het spoorviaduct van de Gotthard overspant de ravijn rechts, tussen steile hellingen.

Doorgangsdorp · Uri

Amsteg

Pleisterplaats in de 18e eeuw, geruïneerd door de komst van de spoorweg, in de 20e opgericht door waterkracht: de centrale van 1922 werd in 1998 vervangen door een installatie in de berg.

De overdekte houten brug gezien vanaf de oever, driekwart aanzicht: een lange bekleding van grijze planken en een rood pannendak doorkruisen het hele beeld, gedragen door een stenen pijler midden in de Thur; het kalme groene water weerspiegelt de boog en de oevervegetatie, en vogels zitten op een rij op de nok van het dak.

Dorp in het Weinland · Zürich

Andelfingen

In 1248 vermeld, beheerste Andelfingen een van de weinige overgangen over de Thur: een tol, een in 1324 verbrede brug, in 1799 verwoest en in 1814-1815 in hout herbouwd. Er staan nog een kasteel uit 1780-1782 en een kanselarij uit 1697.

Vijver van de Ermitage van Arlesheim in de herfst: een witte houten loopbrug steekt uit boven het water bedekt met waterlelies, voor een beboste helling met geel, oranje en rood gebladerte.

Dorp en tuin · Basel-Landschaft

Arlesheim

De kapittelkerk en de kanunnikenhuizen, vanaf 1679 gebouwd, sluiten een in één ontwerp aangelegd plein. Buiten het dorp spreidt de Ermitage over zo'n veertig hectare haar grotten, vijvers en paden uit.

De boulevard van Ascona gezien vanaf een steiger: een rij gele, rode, blauwe en roze huizen omzoomt de Piazza Motta, de klokkentoren van de kerk van Santi Pietro e Paolo in het midden, links een palmboom en op de achtergrond de bergen van het Lago Maggiore.

Plaats aan het meer · Ticino

Ascona

Een rij beschilderde huizen sluit het plein dat op het meer uitkomt, achter de campanile van Santi Pietro e Paolo. Op de heuvel staan de licht-en-luchthutten van 1901-1902 en het hotel van 1926-1928.

De molen van l'Aumüli en de bijgebouwen: een hoog witgekalkt vakwerkgevel onder een breed, sterk hellend bruin pannendak met een royale overstek, omgeven door een omheinde tuin met bloeiende mauve vlinderstruiken, met op de achtergrond het bos op de zuidelijke helling van de Albis.

Historische molen · Stallikon, Zürich

Aumüli

Vermoedelijk in de 9e eeuw gebouwd en sinds 1328 gedocumenteerd, behoudt de Aumüli haar waterrecht, rad en zagerij. In 1993 beschermd en in 2012 op de Isos-lijst geplaatst, maalt ze sinds 2007 weer spelt.

Besneeuwde straat in Bergün omzoomd met Engadiner huizen met met sneeuw beladen daken; op de achtergrond een besneeuwde berghelling onder een heldere hemel.

Graubünden · Albuladal

Bergün/Bravuogn

Op 1367 meter in het Albuladal rijgt Bergün zijn Engadiner huizen met sgraffito langs één stijgende straat. De Reto-Romaanse naam Bravuogn is sinds 1943 officieel.

Het kasteel van Burgdorf van onderaf gezien, aan het einde van de dag: gelegen op een met begroeiing bedekte rotsrichel, een vierkante donjon met steil dak, een lichtgekleurd woongedeelte met blauwe luiken en een ronde toren bedekt met dakpannen, onder een blauwe hemel met wolken; het strijklicht verlicht de zuidzijde van de gevels.

Stad in het Emmental · Bern

Burgdorf (Berthoud)

De burcht houdt de uitloper boven de stad; haar naam duikt al in 1084 op. In 1273 legt de Goldene Handfeste het stadsrecht schriftelijk vast, vijf eeuwen lang van kracht. In 1899 maakt de lijn naar Thun de stad tot laboratorium van de elektrische tractie.

Luchtfoto vanaf de Harderkulm op het dorp Bönigen, genesteld bij de turkooizen monding van de Lütschine in het Brienzersee; de daken van het dorp liggen op een rij tussen het turkooizen water en groene weiden, aan de voet van steile, volledig beboste hellingen die oplopen naar het einde van de vallei.

Berns dorp · Brienzersee

Bönigen

Bönigen, aan de monding van de Lütschine in het meer van Brienz, was rijksleen van de baronnen von Eschenbach, in 1261 overgedragen aan het klooster van Interlaken; het dorp weigerde in 1528 de Reformatie en telt nu 2786 inwoners.

De overdekte houten brug van Büren an der Aare, van opzij gezien op een mistige ochtend: een lang donker houten dek onder een okerkleurig pannendak, gedragen door metselwerkpijlers midden in de Aare, waarboven mist opstijgt boven het kalme water; op de voorgrond de geplaveide oever.

Middeleeuws stadje · Seeland

Büren an der Aare

Sinds de 13e eeuw verbindt een houten overgang beide oevers. Acht keer verwoest door hoogwater, ijsgang of brand, staat nu de negende versie, in 1991 geopend na de brandstichting van 1989.

Op de bodem van een nauwe kloof glijdt het melkachtig turkooizen water van de Trümmelbach in lange belichting tussen wanden van gepolijst kalksteen; er stijgt nevel op uit de stroom en enkele plukjes groen mos vangen het licht op de overhangende rots.

Watervallen · Berner Oberland

Trümmelbachwatervallen

De Trümmelbach voert in zijn eentje het water van de gletsjerwanden van Eiger, Mönch en Jungfrau af: tot 20.000 liter per seconde in een kloof zo nauw dat het daglicht de bovenste vallen niet meer bereikt.

Een mannelijke alpensteenbok met lange geringde horens staat op een besneeuwde helling bij de Creux du Van; achter hem verheffen zich beboste Jura-kammen onder een roze avondhemel.

Rotsamfitheater · Neuchâtel

Creux du Van

Een kalkstenen wand sluit een boog van 1.000 tot 1.400 meter. Steenbokken, gemzen en lynxen leven in het reservaat van 15,5 km² rond de cirque, met Le Soliat op 1.464 meter.

Uitzicht van bovenaf op Diessenhofen vanaf een hoogte op de tegenoverliggende oever: de Rijn in een bocht, de overdekte houten brug links, een passagiersboot voor de kade, de dicht opeengepakte daken van het stadje en de kerktoren in het midden, onder een zomerse hemel met stapelwolken.

Rijnstadje · Thurgau

Diessenhofen

In 1178 door de graven van Kyburg tot stad verheven, behield Diessenhofen zijn middeleeuwse plattegrond, de Zegeltoren met dierenriemwijzerplaat en de overdekte houten brug die de Rijn oversteekt naar Duitsland.

De noordwand van de Eiger frontaal gezien in de zomer: een muur van donkere kalksteen, doorsneden met hellende lagen, bekroond door een besneeuwde toppiramide onder rafelige wolken, met grazige hellingen en sneeuwvelden aan de voet van de wand.

Top · Berner Alpen

Eiger

De Eiger draagt zijn top op 3.967 meter boven Grindelwald. Zijn noordwand van ongeveer 1.650 meter werd pas in juli 1938 doorklommen; sinds 1912 loopt er een spoorlijn dwars door de berg.

Geplaveid steegje in de oude binnenstad van Erlach dat afdaalt naar het meer van Biel: rechts een rij huizen met roze, crèmekleurige en okerkleurige gevels, doorbroken door rondboogarcades en smeedijzeren balkons; in de verte glinstert het wateroppervlak onder een helderblauwe lucht.

Middeleeuws stadje · Bielermeer

Erlach

Het kasteel dat sinds het jaar 1100 boven Erlach uittorent, gaf zijn naam aan het patriciërsgeslacht von Erlach; het stadje, sinds 2017 lid van de mooiste dorpen van Zwitserland, kijkt vanaf de Jolimontheuvel uit over het Sint-Pietereiland.

De hervormde kerk van Erlenbach im Simmental, witte gevel en spitse toren, aan de voet van de Berner Voralpen.

Gotische fresco's, bakermat der Amish

Erlenbach im Simmental

Tijdens de Reformatie (1527/28) overwit, bleven de gotische fresco's van de kerk zo bewaard tot hun restauratie van 1931-32. Een in 1812 door Johannes Stölli gebouwd orgel vervolledigt dit Berner erfgoed.

Oranje zonsondergang boven de Untersee: tegenlicht laat de bebouwde oever van Ermatingen en haar populieren als silhouet afsteken boven het water, waar een tiental zwanen zwemt; aan de horizon de heuvels van de Hegau.

Dorp aan het meer · Thurgau

Ermatingen

Al in 724 genoemd in de stichtingsoorkonde van de abdij Reichenau, zet Ermatingen zijn vakwerkhuizen op een rij langs het water. Zijn carnaval, de Groppenfasnacht, valt op zondag Laetare, drie weken voor Pasen.

Luchtfoto van het dorp Ernen in de lente: de bruine huizen dicht opeengepakt rond de witte kerk beslaan een terras van kort gras, aan de bovenkant omzoomd door een lariksbos en links open naar de Rhônevallei en besneeuwde toppen.

Dorp in het Goms · Wallis

Ernen

Rond een plein met huizen gedateerd van 1511 tot 1762 staan een kerk waarvan het koor in 1518 gereedkwam en het Tellenhaus van 1576, met een in 1578 geschilderde Tell-scène.

De vijver van de Gruère op een kalme dag: het sparrenbos en een met wolken doorregen hemel weerspiegelen zich perfect in het water, met biezen en een bosje riet op de voorgrond rechts.

Beschermd hoogveen · Jura

Étang de la Gruère

Op 998 meter, in de gemeente Saignelégier, een waterplas van vijfhonderd meter lang omzoomd door een veengebied van 56 hectare, waar het veen sinds twaalfduizend jaar tot negen meter dik is aangegroeid.

Onder een grijze hemel met lage wolken bekroont de kapel van Sint-Carolus Borromeus een beboste heuveltop met haar rode dak en uivormige torenspits; lager gelegen wappert de bruine vakwerkherberg Paxmontana met vlaggen, omringd door geparkeerde auto's en hellende groene weiden.

Bedevaartsdorp · Obwalden

Flüeli-Ranft

Niklaus von Flüe (1417-1487) trekt zich in 1467 terug in de Ranft. De bovenkapel wordt in 1469 ingewijd, de onderkapel in 1501 gebouwd. Op 15 mei 1947 heilig verklaard, gaf hij het dorp zijn naam, dat tot 1966 alleen Flüeli heette.

De Jet d'Eau van Genève gezien vanaf de oever, in de winter: de witte waterkolom stijgt heel hoog op in een wolkenloze blauwe hemel en buigt licht naar rechts. Op de achtergrond wordt de rij lichte gebouwen langs de kade verlicht door laagstaande zon; daarachter rijst de kalkstenen rots van de Salève. De voorgrond wordt gevuld met het rimpelende water van het meer, waarin de waterkolom weerspiegelt.

Stad · kanton Genève

Genève

De gemeente beslaat 15,93 km² en telde 203.856 inwoners; de grensoverschrijdende agglomeratie eromheen verenigt er 1.053.436. Sinds 1891 werpt de fontein haar kolom 140 meter boven de baai.

Oude zwart-witfoto, genomen vanaf een met wijnstokken beplante helling. Links domineert een stenen kerk met een ronde apsis en vierkante toren, doorbroken door smalle tweelingvensters, boven wijnpergola's en enkele huizen met donkere daken, waaronder een groot licht gebouw met luiken. In het midden opent de vallei zich naar een besneeuwde bergketen, onder een hemel waar grote stapelwolken opstijgen. Rechts overspant een stenen brug met een grote boog de rivierbedding voor een beboste helling en enkele huizen. Op de voorgrond lage wijnrijen en houten palen.

Tessiins dorp · Leventina

Giornico

De rivier omsluit hier een eiland, bereikbaar via twee bruggen uit de middeleeuwen. Terzijde staat het museum La Congiunta, gebouwd door Peter Märkli, dat niets bevat dan reliëfs en beelden van Hans Josephsohn, gemaakt tussen 1950 en 1991.

De Aletschgletsjer gezien vanaf de Eggishorn: de ijsrivier, doorsneden met lange evenwijdige donkere banden, beschrijft een brede bocht tussen besneeuwde hellingen; op de achtergrond tekenen zich de toppen van de Berner Alpen af tegen een blauwe hemel.

Gletsjer · Wallis

Aletschgletsjer

Drie ijsstromen komen samen op de Konkordiaplatz tot de grootste gletsjer van de Alpen. Hij stroomt 180 tot 200 meter per jaar en verliest tot 50 meter lengte per jaar.

Een rode en witte trein van de Glacier Express, met breed beglaasde panoramarijtuigen, beschrijft een bocht over de stenen bogen van het Landwasserviaduct en staat op het punt recht de tunnel in te rijden die rechtstreeks in de kalkstenen wand is uitgehouwen; tegenover ligt een helling met donkere naaldbomen die afdaalt tot de bodem van de ravijn, en het spoor dat de trein zojuist heeft verlaten is beneden links te zien.

Spoorlijn · Wallis–Graubünden

Glacier Express

De trein passeert 291 bruggen en 91 tunnels over 291 kilometer meterspoor, klimt naar de Oberalppas op 2.033 meter en daalt weer naar Chur, op 585 meter, het laagste punt van de route.

Overzicht van het Goetheanum aan het eind van de dag: de monumentale betonnen gevel, met haar overlappende hoekige en gebogen volumes, wordt doorboord door hoge ramen en donkere houten deuren op de begane grond; enkele struiken omzomen de ingang, onder een blauwe hemel met roze en gouden wolken.

Monument · Dornach, Solothurn

Goetheanum

Het eerste gebouw, van hout, brandde af in de nieuwjaarsnacht van 1923. Het tweede, opgetrokken van 1925 tot 1928, was het eerste monumentale bouwwerk in gewapend beton; de grote zaal werd pas in 1998 ingewijd.

Aan het perron van station Zweisimmen toont de trein van de GoldenPass Express zijn afgeronde middernachtblauwe neus en crèmekleurige romp met een gouden streep, met brede ramen over de volledige lengte. Links draagt een houten chalet met groene luiken de naam van het station; achter de trein stijgen gemaaide weiden en bossen op naar de bergkammen van het Simmental onder een zomerse hemel met cumuluswolken.

Spoorlijn · Vaud–Bern

GoldenPass Express

Tussen het Meer van Genève en het Berner Oberland gaat de trein van spoor van 1.000 millimeter naar 1.435: de wielen schuiven uiteen en de bak stelt zich in op perrons die van 300 naar 560 millimeter stijgen.

Houten loopbrug met leuning die de Trient-kloven oversteekt boven helder turkooizen water, tussen twee bemoste rotswanden; op de achtergrond nog een loopbrug en een beveiligingsnet gespannen boven de kloof.

Alpenkloof · Wallis

Gorges du Trient

Tussen de gemeenten Salvan, Vernayaz en Martigny sneed de Trient een 2 km lange kloof door gesteente van morenen, amfiboliet, kalksteen en leisteen; twee bruggen markeren het pad dat er langs loopt tot aan de Pissevache-waterval.

Een oranje treinstel van de Gornergratbahn rijdt over een kleine besneeuwde stenen brug, tussen de bovenleiding en de metalen masten door; erachter stijgen de witte hellingen van de Gornergrat op naar de Matterhorn, een donkere besneeuwde piramide die de bergketen domineert, onder een avondhemel doorstreept met roze wolken.

Topkam · Wallis

Gornergrat

Vanaf deze kam op 3.133 meter zijn meer dan twintig Alpentoppen boven 4.000 meter in één blik te vatten. Sinds 1898 klimt hier een tandradbaan, en twee hoteltorens herbergen observatoria.

Uitgestrekt gouden rietveld van de Grande Cariçaie doorsneden door een kalm waterkanaal bezaaid met waterlelies, dat uitmondt in het Meer van Neuchâtel omzoomd door een rij populieren; aan de horizon staffelen de heuvels van de Jura zich onder een zomerse hemel vol stapelwolken.

Oevermoeras · Meer van Neuchâtel

Grande Cariçaie

Acht interkantonale natuurreservaten beslaan ongeveer 3000 hectare rietland, moeras en overstroomd bos. Het landschap bestaat pas sinds de Jurawatercorrectie het meer tussen 1868 en 1891 met 2,7 meter verlaagde.

Boerenerf in Grandvillard: een rondboogpoort van steen onder een afdak met dakpannen, een klimroos op een houten pergola, en een oude stenen drinkbak voor een smeedijzeren hek; op de achtergrond tekent de witte, met dakpannen gedekte gevel van het huis en een top van de Fribourgse Vooralpen zich af onder een zomerhemel.

Beschermd dorp · Gruyère

Grandvillard

In 1388 vrijgekocht van de mainmorte, kreeg de gemeente in 1439 haar vrijheidsbrief. De huidige kerk werd in 1603 ingewijd, de brug over de Sarine gebouwd in 1641. Sinds 2019 behoort Grandvillard tot De Mooiste Dorpen van Zwitserland.

De ingang van de Grotte aux Fées, aan de voet van een rotswand overwoekerd met klimop en struiken: een klein houten onderkomen met hellend dak beschermt de toegang, aan het einde van een pad omzoomd door een witte reling, onder een heldere zomerhemel.

Toeristische grot · Wallis

Grotte aux Fées

Op 15 augustus 1864 opengesteld, volgt de ingerichte gang het gesteente over 504 meter en eindigt aan de voet van een val van 77 meter. Daarachter ligt een netwerk van 3.630 meter, door het leger verlengd tussen twee forten in Wallis.

In een uitgestrekte ondergrondse zaal rijst een indrukwekkende calcietmassa in okeren en mauve tinten op vanaf de vloer tot aan het gewelf, onder kunstlicht dat warme tinten en blauwachtige reflecties afwisselt; op de voorgrond loopt een veiligheidsleuning langs de doorgang.

Toeristische grot · Jura

Grottes de Réclère

Een put die boeren de 'Trou du Fahy' noemden en als stortplaats gebruikten, in 1889 door de regionale pers onthuld: de Grottes de Réclère ontstonden door instorting in een Jurassische kalksteen van ongeveer 155 miljoen jaar oud.

Uitzicht op Gruyères en zijn kasteel, gelegen op een groene heuvel omringd door wallen, met de besneeuwde toppen van de Fribourgse Voor-Alpen die zich aftekenen aan de horizon onder een blauwe hemel met wolken.

Middeleeuws stadje · Fribourg

Gruyères

2339 inwoners, een kasteel gevormd door acht eeuwen bouwgeschiedenis, een museum voor Tibetaanse kunst en een gewijd aan H. R. Giger: Gruyères ligt op een rotsuitloper, met een grondgebied tussen 693 en 2002 meter.

Een span van vijf paarden, drie appelgrijzen en twee vossen, trekt een geel-zwarte postkoets over een grindweg die afdaalt naar de bodem van het Urserendal; twee postiljons in rood vest en zwarte hoed houden de teugels vast. Rechts staat de vierkante ruïnetoren van Hospental op een grasheuvel boven de daken van het dorp; op de achtergrond sluiten rotsruggen en sneeuwvelden het dal af onder een wolkenloze blauwe hemel.

Gotthard-dorp · Uri

Hospental

182 inwoners, een toren uit de 13e eeuw zonder verdiepingsvloeren en houten huizen die na de brand van 1669 zijn herbouwd: Hospental ligt waar twee bergbeken samenkomen tot de Reuss.

Portretformaat uitzicht vanaf een pad op de Kleine Scheidegg: een pad daalt af tussen groene hellingen naar berggebouwen en de spoorlijn, tegenover de imposante Eiger-noordwand die de horizon domineert.

Spoorpas · Berner Oberland

Kleine Scheidegg

De pas scheidt alleen de twee armen van de Lütschine, vandaar de naam kleine waterscheiding. Vanaf hier verschijnen in één keer de Eiger op 3.967 meter, de Mönch op 4.110 en de Jungfrau op 4.158. Het eerste hotel werd er in 1840 gebouwd.

Winterse luchtfoto van La Chaux-de-Fonds: onder een diepblauwe hemel strekt de stad haar lange, parallelle straten uit op de bodem van een volledig besneeuwde vallei, de witte daken vormen een regelmatig patroon tussen de weiden en dennenbossen van de Jura, de horizon in de verte afgesloten door een mistzee.

Horlogestad · Neuchâtel

La Chaux-de-Fonds

Op bijna 1000 meter, in een dal zonder oppervlaktewater, kruisen de straten elkaar haaks. De inschrijving van 2009 eert geen monument maar een plan: dat van een stad waar werkplaats en woning hetzelfde pand deelden.

Een bergmeer met turkooizen, transparant en roerloos water, dat een gekartelde rotswand bedekt met sneeuwvelden weerspiegelt onder een heldere blauwe hemel. Op de nabije oever lopen enkele lariksbomen en een aarden pad langs het water; kleine silhouetten van wandelaars staan aan de rand, wat schaal geeft aan het landschap.

Bergmeer · Wallis

Lac Bleu d'Arolla

Omringd door lariksen en arven bij de plaats Le Louché, wordt het meer gevoed door een zijstroom die 10 meter hogerop ontspringt; de afwatering bereikt via de Aiguilles Rouges-bergbeek na zo'n 280 meter de Borgne d'Arolla.

Geasfalteerde straat van het stadje Laufen in verticaal perspectief, omzoomd met gevels in pasteltinten — roze, amandelgroen, oker — met luiken en uithangborden; enkele voorbijgangers en de tafels van een café verlevendigen het trottoir onder een blauwe hemel met verspreide wolken.

Stad aan de Birs · Basel-Landschaft

Laufen

Na in 1974 toetreding tot het kanton Jura te hebben geweigerd, koos Laufen in 1994 voor Basel-Landschaft; de hoofdstraat, gesloten door twee poorten, wordt gezoomd door de kerk van Sint-Catharina, gebouwd vanaf 1698.

Overzicht op Lausanne vanaf de crêt de Montriond: de rode daken van de stad glooien de helling af naar het meer van Genève, waarvan de oever in de verte glinstert voor de Alpenketen, onder een heldere hemel.

Stad op een helling · Meer van Genève

Lausanne

Gebouwd op drie heuvels boven het meer van Genève stijgt Lausanne zonder ophouden. Haar kathedraal, uit 1170-1230, is de belangrijkste gotische van Zwitserland; sinds 1915 zetelt hier het Internationaal Olympisch Comité.

Licht verhoogd uitzicht op het versterkte landgoed Löwenburg: een lang witgekalkt gebouw met een bruin pannendak, doorboord met rijen ramen met luiken, strekt zich uit naar een kapel met steunberen en een hoektorentje; een gazon doorkruist door een grindpad leidt de blik naar het geheel, onder een heldere blauwe hemel, met enkele bomen rechts in het beeld.

Gehucht en ruïne · Jura

Löwenburg

Het gehucht Löwenburg, het enige Duitstalige deel van de gemeente Pleigne, verenigt een 10e-eeuwse kasteelruïne met een 16e-eeuwse versterkte hoeve; de Christoph Merian Stiftung uit Bazel restaureert het sinds 1956.

De Kapelbrug en zijn achthoekige watertoren overspannen de Reuss bij het vallen van de avond; de lichten van de oude binnenstad van Luzern, met besneeuwde daken, weerspiegelen in het kalme water onder een blauwe winterhemel.

Oude stad en overdekte brug · Luzern

Luzern, oude stad en Kapellbrücke

Het trad in 1332 als eerste stad toe tot de Confederatie; langs de Reuss rijgt Luzern een houten brug uit 1333, een achthoekige watertoren die ouder is dan de brug, en 870 meter stadsmuur met negen torens aaneen.

Smeedijzeren poort geopend naar de oever van het Meer van Lugano, tegenlichtopname, de laagstaande zon schittert tussen de twee stenen pilaren; in de verte domineert de blauwachtige silhouet van de Monte San Salvatore de stad en het kalme water van het meer dat het licht weerkaatst.

Stad aan het meer · Ticino

Lugano

Als derde financieel centrum van het land ontving Lugano in 1956 het eerste Eurovisiesongfestival en telt sinds de fusies van 2004, 2008 en 2013 een agglomeratie van ongeveer 150 000 inwoners aan het meer van Lugano.

Het Jungfraumassief gezien vanaf een naburige top: op de voorgrond steekt een groene grasrichel af tegen de rots- en gletsjerwand, doorsneden met sneeuwvelden en hangende gletsjers die van de kammen afdalen; rechts tekent zich een donkerder rotspunt af tegen een blauwe hemel bezaaid met grote witte wolken.

Top · Berner Alpen

Jungfrau

De berg torent boven Lauterbrunnen, Grindelwald en de Thunersee uit. Sinds 1912 klimt een tandradbaan naar de Jungfraujoch, boven 3.400 meter. Het gebied Jungfrau-Aletsch staat sinds 2001 op de werelderfgoedlijst.

De okerkleurige gevel van de dorpskerk van Meride, geflankeerd door de klokkentoren met uivormige spits en een beeld in een nis boven het portaal; op het natte, geplaveide plein dat een avondlijke hemel weerspiegelt, staan een stenen fontein en bloempotten voor de ingang, rechts een boom.

Dorp · Ticino

Meride

Al in 852 vermeld, leefde Meride lang van het vertrek van zijn stukadoors en schilders naar Noord-Europa. Het grondgebied reikt tot de top van de Monte San Giorgio, sinds 2003 werelderfgoed om zijn fossielen.

Close-up van de top van de Mönch: sneeuw en gebarsten ijs bedekken de rotswand, een wolkenpluim strijkt over de kam onder een blauwe hemel.

Top in de Berner Alpen · 4.110 m

Mönch

Middelste schakel van de rij Eiger–Mönch–Jungfrau, 4.110 meter hoog. De zuidwand leunt tegen de Jungfraufirn, een tong van de Aletschgletsjer; de naam zou van een paardenweide komen, niet van een monnik.

Luchtfoto van Morcote: de huizen op een rij langs de oever van het Meer van Lugano, de kerk Santa Maria del Sasso met haar klokkentoren op de beboste helling boven het dorp.

Ticino · Meer van Lugano

Morcote

Morcote ligt uitgestrekt aan de oever van het Meer van Lugano, tegenover Italië. Boven de daken staat de kerk Santa Maria del Sasso; ertussen een trap van 404 treden en een kerkhof uit 1750.

Luchtfoto van het dorp Mürren, met zijn chalets verspreid over een breed grasterras op een balkon boven de diepe, beboste Lauterbrunnenvallei, tegenover een keten van besneeuwde toppen onder een hemel met gouden gestreepte wolken.

Autovrij dorp · Berner Alpen

Mürren

Mürren, overheerst door de Schilthorn (2970 m), was een vroege bakermat van de alpineskisport: de Downhill Only Club smeedde er de discipline en Arnold Lunn vond er in 1922 de slalom uit. Alleen bereikbaar per kabelbaan en trein.

Het turkooizen water van het Oeschinenmeer, ingesloten tussen hoge kalkstenen wanden doorsneden met sneeuwvelden, gezien vanaf een met sparren beboste landtong, onder een wisselvallige hemel.

Bergmeer · Berner Oberland

Oeschinensee

Een meer van 1,1 vierkante kilometer, op 1578 meter gestuwd door rotsmassa's van de Fründenhorn en de Doldenhorn, zonder afvoer aan de oppervlakte, aan de westrand van het UNESCO-goed Zwitserse Alpen Jungfrau-Aletsch.

Onder een diepblauwe winterhemel glijdt een donkere kabelbaancabine door de linkerhelft van het beeld, hangend aan haar kabels; in het midden is het betonnen bergstation ingebed in de besneeuwde rotsrichel van de Klein Matterhorn, en rechts torent een stalen mast op in de door de wind opgejaagde sneeuw.

Top · Wallis

Klein Matterhorn

De metingen geven 3882 of 3883 meter, op ruim een kilometer van de Italiaanse grens. Op de noordflank staat op 3820 meter een bergstation, vanwaar een tunnel van 160 meter door de berg loopt.

Luchtfoto van de Gornergletsjer, een brede, gebarsten witte tong die kronkelt tussen donkere rotswanden, met het volledig besneeuwde Monte Rosa-massief omringd door wolken op de achtergrond, onder een strakblauwe hemel.

Hoogste top van Zwitserland · Wallis

Dufourspitze

In 1863 vernoemd naar Guillaume Henri Dufour en op 1 augustus 1855 voor het eerst beklommen door een Britse ploeg met twee Zermatter gidsen, is dit de negende top van Europa, op 130 m van het hoogste punt van de Italiaans-Zwitserse grens.

Vanaf het terras van het kasteel neemt de grote ronde toren met kegelvormig dak de rechterkant van het beeld in, tegen het lange witgepleisterde gebouw; lager liggen de bruine en rode daken van de oude stad Porrentruy, de lichte kerktoren, en daarachter de beboste heuvels van de Jura onder een bleekblauwe zomerhemel.

Stad · Ajoie, kanton Jura

Porrentruy

Door de Reformatie uit Bazel verdreven, vestigden de prins-bisschoppen zich na 1528 in Porrentruy; hun zogenaamd voorlopige residentie hield tot 1828 stand. Kasteel, jezuïetencollege, hôtel-Dieu en fonteinen dragen er nog de maat van.

Zomers uitzicht van bovenaf op Saint-Maurice, genomen vanaf een hoog punt in het zuiden: de stad neemt de smalle vlakte in tussen de smaragdgroene Rhône, links omzoomd door grazige taluds, en een steile kalkstenen rotswand rechts, doorboord door een wegtunnel; in het midden steken de torens van de abdij en de stad af tussen de daken; in de verte, onder een heldere blauwe hemel, domineert een scherpe rotspiek — de Dents du Midi — de vallei.

Slot op de Rhône · Wallis

Saint-Maurice

Als etappe van de Via Francigena al in 990 vermeld, en afgesloten door het gouverneurskasteel met zijn 12e-eeuwse brug, brandde de stad in 1693 af voordat ze in 1798, als eerste in Wallis, een vrijheidsboom plantte.

De middeleeuwse, meerbogige brug van Saint-Ursanne overspant de groene wateren van de Doubs, voor de huizen met pannendaken en de toren van de oude stad, tegen een beboste helling van de Jura.

Middeleeuws stadje · Jura

Saint-Ursanne

Ontstaan rond een benedictijnenabdij, bewaart het zijn romaanse collegiale kerk, de kloostergang en burgerhuizen uit de 14de tot de 16de eeuw. Op 440 meter, tussen beboste rotsen en rivier, kwam het pas in 1877 uit zijn isolement.

De kerk Sankt Chrischona gezien door het gebladerte: zijn slanke torenspits met kruis en zijn schip met pannendak rijzen op uit een omlijsting van groen gebladerte, onder een blauwe hemel met wolken.

Religieuze plek · Bazel-Stad

Sankt Chrischona

Op de Dinkelberg, op 522 meter, torent de hoogste kerk van het kanton Bazel-Stad boven een ommuurd kerkhof en zendingsgebouwen uit 1840 uit; het platform, via 71 treden, biedt uitzicht op de Vogezen, het Zwarte Woud, de Jura en de Alpen.

Historische ingekleurde luchtfoto van Sempach, een dorp aan het meer omringd door boomgaarden en velden, aan de oever van het Sempachermeer.

Slagstad · Luzern

Sempach

Op 9 juli 1386 versloegen de Luzerners en hun bondgenoten in de Slag bij Sempach de Habsburgers; het Verdrag van Sempach werd er in 1393 ondertekend. De stad ontving in 2017 de Wakkerprijs voor het behoud van haar oude stad.

De kerk van Soazza torent boven het dorp uit vanaf zijn grazige rotssporn, boven aan een stenen trap; op de voorgrond staat een constructie van metalen balken in het gras, tussen beboste hellingen en een heldere hemel.

Dorp in de Mesolcina · Graubünden

Soazza

324 inwoners op 46,4 km², waarvan meer dan de helft bos, een kerk met gestreepte toren op haar rotsuitloper en een beschilderd hospitium: Soazza vormt het scharnier tussen hoge en lage Mesolcina.

De oude stad van Solothurn weerspiegelt zich in de Aare, overheerst door de lichte torens van de Sint-Ursuskathedraal, onder een heldere blauwe hemel.

Stad der ambassadeurs

Solothurn

Gesticht door Rome als Salodurum en in 1481 tot de Eedgenootschap toegelaten, bewaart Solothurn torens en poorten uit de 15e-16e eeuw rond zijn barokke kathedraal en zijn stadhuis, voltooid in 1711. Eind 2024 telde het 16.847 inwoners.

Het Winkelriedhaus in Stans onder de sneeuw: een licht bepleisterde gevel met drie niveaus van boogloggia's en een rood pannendak, omringd door met sneeuw beladen bomen, met een besneeuwde top op de achtergrond onder een blauwe hemel.

Aan de voet van de Stanserhorn · Nidwald

Stans

In september 1798 doodden Franse troepen er 414 inwoners, onder wie vrouwen en kinderen, als antwoord op het verzet van het kanton. Vandaag leeft Stans ook van de luchtvaart, met de fabriek van Pilatus Aircraft.

De waterval van de Tine de Conflens stort neer tussen bemoste wanden, in de holte van een diep ingesneden cirque waar het witte water scherp afsteekt tegen de rots en de donkere begroeiing.

Rotscirque · Jura van Vaud

Tine de Conflens

Genoemd naar een patois-uitdrukking uit Vaud voor 'waterval van de samenvloeiing', verenigt de Tine de Conflens twee watervallen: die van de Veyron en die van de Venoge, die erdoor aanzwelt. Een steil, onderhouden pad leidt naar hun voet.

De besneeuwde top van de Titlis rijst als een witte punt op tegen een blauwe hemel, rechts verlengd door een rotsuitloper bekroond met een antennetoren; lager domineren sneeuwvelden en rotswanden een breed sneeuwbekken, doorkruist door een skilift.

Top · Obwalden–Bern

Titlis

De Titlis reikt tot 3.238 meter aan het eind van een oost-westelijke kalkstenen kam. Een gletsjer van 1,7 vierkante kilometer bedekt het topgebied; het bergstation van de kabelbaan ligt op 3.020 meter.

Het dorp Trogen, gedomineerd door de kerktoren en een groot wit gebouw met een vijfhoekige plattegrond, strekt zich uit over een beboste helling, omringd door glooiende groene heuvels.

Dorp · Appenzell Buitenrhoden

Trogen

Trogen werd in 1597 hoofdplaats van Appenzell Buitenrhoden en rijgt rond zijn plein de paleizen van de familie Zellweger, gebouwd tussen 1747 en 1809 dankzij de textielhandel. De Landsgemeinde kwam hier bijeen tot de afschaffing ervan in 1997.

Winters uitzicht op een alpenvallei bij Tschlin: besneeuwde toppen rijzen op boven beboste hellingen, met met sneeuw bedekte sparren op de voorgrond onder een met wolken doorspekte lucht.

Reto-Romaans dorp · Graubünden

Tschlin

Het dorp beslaat een terras op 1.553 meter, hoog boven de Inn. Er wordt Vallader gesproken, en het drielandenpunt op 2.180 meter is met het blote oog te zien. Als voormalige gemeente ging Tschlin in 2013 op in Valsot.

Aan de oever van het meer van Zürich staan een donkere vakwerkschuur en een wit herenhuis naast de romaanse torenportaal van de kerk van Ufenau, omringd door bomen in herfstkleuren en riet op de voorgrond.

Kloostereiland · Zürichsee

Ufenau

Otto I schenkt het eiland in 965 aan de abdij van Einsiedeln. De kerk van Sint-Petrus-en-Paulus wordt in 1141 ingewijd. Ridder Ulrich von Hutten sterft er in 1523. In 2012 verhinderde de beschermde status een restaurant van Peter Zumthor.

De klokkentoren van de voormalige elektriciteitscentrale van het Gaswerk Schlieren, gebouwd in lichte steen met een kegelvormig dak van oranje en grijze ruitvormige tegels en twee zichtbare wijzerplaten, overheerst de gele bakstenen hal van de nabijgelegen Kraftcentrale; de hemel is blauw, met grote witte wolken, en enkele auto's staan geparkeerd voor het gebouw.

Voormalige gasfabriek · Zürich

Gasfabriek Schlieren

Geopend in 1898 en uitgebreid tot 1909, produceerde de gasfabriek van Schlieren tot 250 000 m³ gas per dag voordat ze in 1974 sloot. De gashouder herbergt nu een museum en een werkende stoommachine.

Het industriegebouw van Lorzenweid, met een witte gevel met boogvensters en een schilddak bekroond met een klein torentje, weerspiegelt zich samen met het naburige turbinehuis in het kalme water van het kanaal, onder een blauwe hemel met witte wolken.

Oude spinnerij aan de Lorze, ISOS-site

Industrieterrein Lorzenweid

Het complex ligt aan de Lorze, waarvan de waterkracht ooit de turbines van de spinnerij aandreef; de stuw van de centrale van Hagendorn bestaat nog op de rivier, samen met een verkeersbrug en een houten brug.